Haeyo Korean › Ngữ pháp › Cấp 4A › V-아/어지다 · N되다 · N을/를 당하다/받다

V-아/어지다 · N되다 · N을/를 당하다/받다 — thể bị động không có -이/히/리/기 — -아/어지다, N되다, và 당하다 · 받다

Thể bị động không có -이/히/리/기 — -아/어지다, N되다, và 당하다 · 받다. Ngữ pháp tiếng Hàn cho người học trung cấp cao — cấp 4A, bài 8: 문이 잠겨 버렸어요 (Cánh cửa tự khóa — thể bị động cho sự cố hỏng hóc và tai nạn).

Ý nghĩa

Không phải động từ nào cũng có dạng bị động -이/히/리/기, và tiếng Hàn còn có ba cách khác để nói điều gì đã xảy ra mà không nêu ai làm. Thứ nhất là -아/어지다, mà bạn đã gặp ở Bài 3A-9 (만들어지다, 알려지다): tạo như -아요/어요 rồi thêm 지다 — 켜다 → 켜지다, 끄다 → 꺼지다, 지우다 → 지워지다, 깨다 → 깨지다. Đây là những từ thường ngày cho việc bật lên, tắt đi, bong ra hoặc vỡ: 불이 꺼졌어요, 컵이 깨졌어요, và 글씨가 잘 안 지워져요 'chữ cứ không tẩy được'. Thứ hai, những động từ gồm danh từ + 하다 đổi 하다 thành 되다: 취소하다 → 취소되다, 연기하다 → 연기되다, 중단하다 → 중단되다, 접수하다 → 접수되다, 설치하다 → 설치되다 — vì vậy 수업이 취소됐어요 'buổi học bị hủy' và 수리 신청이 접수되었습니다 'yêu cầu sửa chữa của bạn đã được tiếp nhận', ngôn ngữ của mọi thông báo và tin nhắn từ văn phòng. Thứ ba, với những việc xảy đến với một người, tiếng Hàn dùng danh từ với 당하다 hoặc 받다: 당하다 khi điều đó gây hại cho bạn — 사고를 당하다 'bị tai nạn', 피해를 당하다 'chịu thiệt hại', 부상을 당하다 'bị thương' — và 받다 cho mọi trường hợp còn lại — 칭찬을 받다 'được khen', 도움을 받다 'nhận được sự giúp đỡ', 연락을 받다 'được liên lạc'. Đừng chồng hai thể bị động: động từ đã có -이/히/리/기 thì không thêm -아/어지다 nữa (잠겨지다 ✗ → 잠기다; bạn có thể nghe 닫혀지다 trong lời nói, nhưng hãy tránh). Thì (tense) đặt ở động từ cuối: 꺼졌어요, 취소됐어요, 당했어요, 받을 거예요.

Hình thức

Điểm chính

• Không có dạng -이/히/리/기? Dùng -아/어지다 (Bài 3A-9): 켜다 → 켜지다 · 끄다 → 꺼지다 · 지우다 → 지워지다 · 깨다 → 깨지다. Động từ N하다 thành N되다: 취소하다 → 취소되다 · 중단하다 → 중단되다 · 접수하다 → 접수되다.
• Những việc xảy đến với một người: N을/를 당하다 khi điều đó gây hại cho bạn (사고를 당하다 · 피해를 당하다 · 부상을 당하다), N을/를 받다 cho những điều tốt hoặc trung tính (칭찬을 받다 · 도움을 받다 · 연락을 받다). Không bao giờ dùng hai thể bị động cùng lúc: 잠겨지다 ✗ → 잠기다.

Ví dụ

• -이/히/리/기 피동이 없는 동사는 -아/어지다를 써요: 불이 꺼졌어요 · 글씨가 지워졌어요 · 컵이 깨졌어요.
• N하다 동사는 N되다로 바꿔요: 수업을 취소했어요 → 수업이 취소됐어요 · 수리 신청이 접수됐어요.
• 사람에게 나쁜 일이 생겼을 때는 N을/를 당하다: 교통사고를 당했어요 · 큰 부상을 당했어요.
• 좋은 일이나 보통 일은 N을/를 받다: 칭찬을 받았어요 · 도움을 받았어요 · 연락을 받았어요.
• 피동을 두 번 쓰지 않아요: 문이 잠겨졌어요 ✗ → 문이 잠겼어요.

Trong giáo trình các trường đại học

Điểm ngữ pháp này cũng có trong: Ewha Womans University Korean 2-2, bài 15; Hanyang University Korean 3-1, bài 3; Seoul National University Korean 3A, bài 9.

Cũng có trong bài này

• 피동 -이/히/리/기 (정리) — động từ bị động — trọn bộ, ai hoặc cái gì gây ra, và những việc không may
• 피동 + -아/어 있다 — đang bị khóa · đang mở · đang nằm đó — mô tả trạng thái của sự vật
• 사동과 피동 — sai khiến hay bị động? — phân biệt chúng, ngay cả khi trông giống nhau

← 피동 -이/히/리/기 (정리)Toàn bộ ngữ pháp피동 + -아/어 있다 →